Wydaje mi się, że Jan Tomasz Gross – mimo wszystkich swoich gaf, wpadek, potknięć czy błędów – zrobił dobrą robotę dla polskiego społeczeństwa swoimi najgłośniejszymi publikacjami – „Sąsiadami” i „Strachem”. Nieważne czy te książki są do końca prawdziwe, czy można je uznać za prace naukowe, historyczne czy jakiekolwiek. Nieistotne czy są prawdziwe zmyślone, czy też tendencyjne albo antypolskie (w to akurat bardzo wątpię). Najciekawsze i chyba także wartościowe jest to, że wzbudzają takie emocje i pobudzają do refleksji. Teraz większa liczba osób będzie wiedzieć więcej, a społeczeństwo wyciągnie z tego pewną lekcję. Może to społeczeństwo zabrzmiało zbyt górnolotnie. Każdy indywidualnie może wyciągnąć z tej całej sprawy pewne refleksje. Po „Sąsiadach” też początkowo nikt nie wierzył, że Polacy mogli dopuścić się zbrodni. A potem okazało się jednak, że Gross miał rację i Polska wraz z jej mieszkańcami – słowami prezydenta Kwaśniewskiego – przeprosiła za Jedwabne. Tym razem Gross nie odkrywa nowych faktów. Poddaje tylko pewne zdarzenia swojej ocenie, dzieli się z czytelnikami pewnymi refleksjami. Czy są one głupie, czy mądre ocenia każdy czytelnik. Nie wiem co w tej sprawie na przykład robi prokuratura. Chyba ma inne zadania niż czytanie książek historycznych i ocenianie ich treści. Z pewnością jednak przeciwnicy Grossa i jego działalności mogą sobie pluć w brodę, bo ich nagonka na „Strach” powoduje tylko coraz większe zainteresowanie książką, a przez to wydawca – krakowski „Znak” – a także autor powiększą stan swoich kont. A chyba nie o to chodzi „obrońcom dobrego imienia narodu polskiego”. Ja przynajmniej po książkę sięgnę – trochę też pod wpływem medialnej burzy wokół niej – a następnie przeczytam, pomyślę, wyrobię sobie opinie i podzielę się nią z innymi. Dopiero po lekturze będą mógł ocenić „Strach”.

W felietonie wykorzystano fragmenty tekstu piosenki "Nie, nie, nie" autorstwa Zygmunta Staszczyka z zespołu T. Love.